Meestal ben ik een enorme cheerleader voor het #freelanceleven. Want in veel opzichten is het veel fijner om eigen baas te zijn dan in loondienst te werken. Zo is het makkelijker om veel geld te verdienen en hoef je niet elk half jaar nutteloze, nieuwe ontwikkeldoelen voor jezelf te verzinnen (what happend to gewoon je werk doen?)
Maar momenteel zit ik een beetje in een baalvibe. Want ja, natuurlijk is freelancen niet alléén maar leuk. Net zoals er niet alleen maar mooie plekjes zijn op tropische eilanden als Bali, maar ook vuilnisbelten, lelijke fabrieken en neppe toeristische pleinen.
Daarom een lijstje met zes nadelen van freelancen.
Te laat betaald worden
De dag dat een factuur te vróeg betaald wordt, moet ik nog meemaken. De meeste bedrijven wachten tot de laatste betaaldag om het geld over te maken. En anderen wachten dan gewoon nog een week. Of twee. Of drie.
Toen ik net begon als freelancer kon ik daar heel nerveus van worden. Niet alleen vroeg ik me af of ze mijn geld überhaupt nog gingen overmaken. Ik had het geld ook hard nodig om de huur van te betalen. Zo irritant om steeds geld van je spaarrekening te moeten halen.
Inmiddels maak ik mezelf op een vaste dag in de maand salaris over. Hiermee is het probleem van de wachtende rekeningen deels opgelost, maar het blijft irritant (en ook wat respectloos van de opdrachtgever) om lang op je geld te moeten wachten.
Opdrachtgevers die het onderste uit de kan willen
Onderhandelen hoort bij het freelancen en meestal vind ik het niet erg. Ik vraag me bij elke opdracht af wat ik daarvoor een geschikte prijs vind. Biedt de opdrachtgever die niet, dan vraag ik om meer. Uiteraard met argumenten. (Bijvoorbeeld dat iets veel tijd kost of een spoedklus is).
Vaak hebben opdrachtgevers hier begrip voor. Soms gaan ze akkoord met mijn voorstel. Soms doen ze een tegenbod. Helemaal prima. Onderhandelen draait niet om winnen en verliezen, maar om het vinden van een situatie waar je allebei blij mee bent.
Maar soms gaat het allemaal érg moeizaam. Dan blijkt een dagtarief ineens niet voor een hele dag te zijn (want je bent immers niet 8 uur lang productief…), het bedrag kan niet hoger omdat je al gratis uit eten kunt voor deze klus (zal het doorgeven aan de huisbaas) of er wordt gevraagd of je ‘niet even’ een paar extra alinea’s kunt tikken voor hetzelfde bedrag.
Deze opdrachtgevers hebben duidelijk niet door dat het ook in hun eigen voordeel is om freelancers een eerlijk tarief te betalen. Want wie zich (financieel) gewaardeerd voelt, gaat drie keer zo hard werken. En wie pissig is, omdat-ie zich uitgeknepen voelt gaat achteroverleunen en wellicht op zoek naar een andere klus.
Opdrachten die stoppen
Iedereen zegt het: “Freelancen is onzeker.” Nu vind ik dat in de praktijk best meevallen (mede doordat ik goed nadenk over de verdienmodellen die ik inzet). Maar inderdaad, vaste klussen kunnen ineens stoppen. Gebeurde mij onlangs door interne veranderingen op een redactie. Het hoort erbij, maar het blijft stom.
Afgewezen worden voor klussen
Ik heb heel wat afwijzingen gehad in mijn leven. Toen ik in loondienst was en een andere baan wilde en onlangs weer als freelancer. Op zo’n moment probeer ik altijd te denken dat er iets beters voorbij komt, dat het een teken is dat het niet is gelukt – en tot nu toe wás dat ook altijd zo! (Zo ben ik nog steeds heel blij dat ik niet was aangenomen bij een hele rits titels waar ik in 2015 solliciteerde, omdat ik uiteindelijk bij Beautify en WPK terecht kwam en daar de tijd van m’n leven had. En ook dat ik in 2018 werd afgewezen voor vaste banen, omdat ik anders nooit was gaan freelancen). Maar de waarheid is dat je dat natuurlijk helemaal niet gelooft op het moment dat je net te horen hebt gekregen dat de baan of de klus toch niet naar jou gaat.
Ook nu is de verleiding groot om te gaan doemdenken. Er is geen werk, er komt een recessie aan, niemand wil mij, mijn gloriedagen als freelancer zijn voorbij, vanaf nu is het water en brood. Ook al zegt letterlijk íedereen tegen me dat het onzin is. En ook al weet ik rationeel ook wel dat er heus weer nieuwe klussen voorbij komen.
De onzekerheid die bij freelancen hoort gaat nooit helemaal over. Er zijn zoveel mooie kanten aan het freelancen (ik ben nota bene net terug van Aruba voor een artikel!), maar soms is het ook even doorbijten.
Uiteindelijk gaat het allemaal over vertrouwen houden. Vertrouwen in jezelf, in je kwaliteiten, in je netwerk, in je doorzettingsvermogen. Zo geloof ik heilig dat er altijd plek is voor mensen die goed zijn in hun werk en goede ideeën hebben.
Maar je mag natuurlijk ook best even balen als een mooie kans aan je voorbij gaat. Want zelfs als je ergens diep van binnen al wel wist dat het niet helemaal een match was, dan nog blijft het vooral ruk.
Geghost worden door opdrachtgevers
Zo had je jarenlang een leuke samenwerking, zo hoor je ineens nooit meer iets. Mocht iemand weten wat hier de reden van kan zijn: laat het me alsjeblieft weten, want ik vind het behoorlijk irritant en frustrerend. Ik wil me niet meer zo voelen als toen ik 14 jaar was en maar bleef wachten bij de telefoon tot mijn zogenaamde vriendje belde. Heb gewoon het fatsoen om de (werk)relatie te beëindigen.
De nadelen van freelancen
Oké, genoeg gezeken. Er zijn dus best wat nadelen van freelancen. En het is goed om deze dingen te overwegen voor je de sprong waagt. Maar… laat je er ook weer niet door tegenhouden hoor! Er zijn namelijk ook een boel voordelen aan freelancen.
Zo heb ik nog nooit zoveel geld verdiend als nu, heb ik superveel leuke mensen ontmoet, mogen schrijven voor prachtige titels, geniet ik van de vrijheid, kan ik zelf mijn tijd indelen, zo vaak op vakantie als ik wil, alleen schrijven over onderwerpen die ikzelf leuk vind… en zo kan ik nog wel even doorgaan.
En gaandeweg leer je weer nieuwe dingen. Hoe je nieuwe klussen kunt vinden, hoe je een goede pitch verstuurt, hoe je omgaat met irritante opdrachtgevers, hoe je het beste onderhandelt.